Internationaal overleg
FNV organiseerde samen met EVV en ITUC een consultatieronde met vakbondsvertegenwoordigers uit twintig landen. Aanleiding: een reeks incidenten waarbij Turkse vakbondsleiders werden aangehouden of ontslagen vanwege reguliere vakbondsactiviteiten.
Uitkomsten
Gezamenlijke verklaring aangeboden aan EP en Europese Commissie. Gemeenschappelijke strategie voor publiciteitscampagnes, rechtsbijstand en druk op Europese importeurs die in Turkije produceren.
Achtergrond
De situatie voor vakbonden in Turkije was al gespannen na de noodmaatregelen die volgden op de mislukte coup van 2016. Duizenden ambtenaren en rechters werden ontslagen via nooddecreten; vakbondsleiders in kritische sectoren werden beschuldigd van banden met verboden organisaties. De progressieve vakbondsfederatie DISK verloor tijdelijk haar rechtspersoonlijkheid. Reguliere activiteiten als het verspreiden van pamfletten of het organiseren van een ledenvergadering leidden in meerdere gevallen tot aanhouding.
Internationale druk
De gezamenlijke verklaring die FNV, EVV en ITUC aanboden aan het Europees Parlement droeg bij aan een resolutie waarin Turkije werd opgeroepen zijn verplichtingen onder ILO-verdragen 87 en 98 te respecteren. Verdrag 87 garandeert vrijheid van vakvereniging; verdrag 98 beschermt het recht op collectieve onderhandeling. Europese importeurs in de textiel- en voedingssector werden aangesproken op hun ketenverplichting om vakbondsrechten in hun toeleveranciers te borgen.
Opvolging
FNV bleef via het EVV de situatie monitoren. In 2020 werden opnieuw waarnemers gestuurd naar rechtszittingen van Turkse vakbondsleiders. De solidariteitsstructuur die in januari 2019 werd opgezet — met rechtsbijstand, publiciteitscampagnes en directe contacten met Europese inkopers — diende als model voor latere interventies in landen waar vakbondsrechten onder druk staan.
Stand van zaken
Turkije bleef in de jaren na 2019 op de agenda van het EVV en ILO staan als zorgland voor vakbondsrechten. FNV rapporteerde jaarlijks aan het EVV over de situatie van haar partnervakbonden DISK en Türk-İş. De contacten die in 2019 zijn gelegd, vormen de basis voor voortdurende informatie-uitwisseling en rechtsbijstand voor individuele vakbondsleden die in aanraking komen met de Turkse justitie.